Czy można zaciągnąć kredyt bez wiedzy małżonka?

2014-12-09 10:01:50

Czy na gruncie obowiązującego prawa można zaciągnąć kredyt bez wiedzy i zgody małżonka? Sprawdź, kiedy małżonek, który nie widział o długach swojej drugiej połowy, będzie musiał je spłacać.

Prawo nie zakazuje zaciągnięcia kredytu bez zgody małżonka. Zapewne, nie będzie dla nikogo zaskoczeniem, że kredyt bez zgody małżonka można wziąć, gdy w małżeństwie istnieje rozdzielność majątkowa. Jej podstawą jest zawarcie stosownej umowy, poświadczonej przez notariusza. W takiej sytuacji bank będą interesowały jedynie dochody osoby, która zaciąga kredyt, a gdy przestanie go spłacać, instytucja finansowa nie będzie mogła zająć mienia należącego do drugiego małżonka. Karane jest jednak celowe zaciąganie kredytu z zamiarem niespłacenia i doprowadzenie do rozdzielności majątkowej.

Gdy nie ma umowy notarialnej o rozdzielności, zawarcie małżeństwa automatycznie powoduje powstanie wspólnoty majątkowej małżonków. Czy wówczas współmałżonek, który nie wiedział o długach bankowych swojej drugiej połowy będzie za nie również odpowiadał? Odnosi się do tego art. 41 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Możemy tam wyczytać, że zaciągnięcie zobowiązania (również pożyczki) bez wymaganej zgody współmałżonka skutkuje tym, że wierzyciel (czyli np. bank) ma prawo żądać uregulowania długu z majątku osobistego dłużnika, z jego wynagrodzenia, z dochodów działalności gospodarczej, z przedmiotów majątkowych przedsiębiorstwa (gdy wierzytelność powstała w wyniku działalności firmy). Majątek osobisty drugiego małżonka jest chroniony. Wyjątkiem są długi zaciągnięte na potrzeby rodziny (np. na zakup wyżywienia, ubrań, ochrony zdrowia etc.).

Część kredytów, szczególnie wysokokwotowych, jak np. hipoteczne, w zasadzie zawsze przyznawane są po uzyskaniu zgody małżonka. Wszystko po to, by zmniejszyć ryzyko kredytowe. Gdy taka zgoda została przekazana bankowi, a kredyt nie zostanie spłacony, wierzyciel będzie mógł zająć wspólny majątek małżonków. Co należy do takiego majątku? Zgodnie z art. 31 ust. 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego do wspólnego majątku zaliczamy wynagrodzenia za pracę, dochody z innej działalności zarobkowej, dochody z majątku osobistego każdego z małżonków, środki na rachunkach funduszy emerytalnych. 

Jeśli zgoda na kredyt nie została udzielona przez współmałżonka dłużnika, bank nie może zażądać od niego uregulowania długu kredytobiorcy. Niestety nowelizacja Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie odnosi się w tym względzie do kredytów zaciągniętych przed 21 stycznia 2005 r.

Marzena Kazbieruk