Credit scoring

Credit scoring

Credit scoring to stosowana przez banki metoda punktowej ocena ryzyka kredytowego klientów indywidualnych czy przedsiębiorstw.

Jak tworzony jest credit scoring?

Credit scoring to ocena punktowa osoby ubiegającej się o kredyt (albo której planowane jest zaproponowanie kredytu). Poszczególnym cechom klienta przypisuje się punkty i wagi, a łączna liczba punktów daje obraz poziomu ryzyka niewypłacalności klienta (oczywiście im wyższa ocena tym niższe ryzyko). Wagi i punktację, jakie przypisuje się do konkretnych cech, są odzwierciedleniem statystyk dotyczących spłacalności kredytów dotychczasowych kredytobiorców. W ten sposób banki są w stanie z dużym prawdopodobieństwem wykryć klienta „złego”, generującego duże ryzyko kredytowe, a także zidentyfikować klienta, którego cechuje niewielkie ryzyko. Dzięki temu analitycy bankowi mogą się skusić na analizie wyłącznie wniosków „na granicy”. W ocenie punktowej bierze się pod umowę m.in. dotychczasową historię kredytową, ale także m.in. poziom dochodów czy liczbę osób na utrzymaniu.

Typy credit scoringów

Zasadniczo pod względem instytucji tworzącej credit scoring rozróżnia się jego dwa typy - model ogólny oraz model indywidualny. Modele ogólne tworzone są na podstawie danych z całego sektora przez agencje kredytowe (w Polsce przez Biuro Informacji Kredytowej). Z kolei modele indywidualne konstruowane są samodzielnie przez banki, i wykorzystują tylko własne dane na temat kredytobiorców. Modele ogólne są ogólnodostępne dla wszystkich kredytodawców, ale za to mniej dokładne - bank we własnym modelu indywidualnym może uwzględnić specyfikę swoich klientów, większą wagę przykładając do innych aspektów niż w modelu ogólnym. Korzystanie przez bank z modelu ogólnego jest tańsze, model indywidualny należy samodzielnie stworzyć, a następnie monitorować, co generuje koszty.

Ponadto wyróżnia się kilka rodzajów credit scoringów w zależności od typu kredytobiorcy. Scoring użytkowy stosowany jest do oceny nowych klientów. Z kolei do oceny stałych klientów, którym proponowany jest nowy produkt, służy scoring behawioralny. Oddzielny scoring stosuje się do nowych produktów, dotychczas nieobecnych w ofercie banku. Dość innowacyjnym narzędziem jest scoring zysku, w którym kluczowa jest nie minimalizacja ewentualnej straty, ale maksymalizacja zysku ze współpracy z klientem.