
Banki udzielając kredytów gotówkowych rezygnują najczęściej z wymagań dotyczących zabezpieczenia. Konkurencja na rynku kredytów gotówkowych sprawia, że coraz więcej banków wprowadza uproszczone procedury uzyskania takiego kredytu i nie wymaga nawet zaświadczeń o zatrudnieniu i wysokości wynagrodzenia. W takich sytuacjach banki całkowicie polegają na swoich systemach scoringowych.
Dokonując oceny scoringowej większość banków bierze pod uwagę podobny zestaw informacji o kliencie. Zazwyczaj klient musi udzielić odpowiedzi na kilkanaście pytań, m.in. o wiek, wykształcenie, wykonywany zawód, staż pracy, status zamieszkania, stan cywilny, wysokość zgromadzonych oszczędności, posiadanie samochodu itd. Każdej z odpowiedzi przyznawane są punkty. Bank wykorzystuje tutaj pewne prawidłowości obserwowane u dotychczasowych klientów, np. to, że starsi klienci są mniej ryzykowni niż młodsi, klienci z wyższym wykształceniem stwarzają mniejsze ryzyko niespłacenia zobowiązania niż klienci z wykształceniem podstawowym, osoby posiadające oszczędności na lokacie są bardziej wiarygodne, niż osoby z debetem na rachunku, single stwarzają większe ryzyko nieregularnych spłat niż osoby pozostające w związku małżeńskim itd. Każda z odpowiedzi ma również swoją wagę, ponieważ niektóre informacje mają dla banku większe znaczenie niż inne, np. wykonywany zawód ma większe znaczenie od posiadania samochodu.
Większość banków dodatkowo posiłkuje się informacjami uzyskanymi z Biura Informacji Kredytowej (BIK), czyli informacjami o naszej historii kredytowej. W raporcie z BIK zawarte są informacje o wszystkich posiadanych przez nas produktach finansowych. Uwadze BIK nie umkną też informacje o wszelkich opóźnieniach w obsłudze zobowiązań finansowych. Jeśli w przeszłości zdarzyły nam się opóźnienia w regulowaniu rat kredytowych, informacja ta trafi do banku dokonującego oceny scoringowej i negatywnie wpłynie na jej wysokość. Jeśli możemy się pochwalić pozytywną historią kredytową, możemy liczyć na wyższą ocenę. Na podstawie odpowiedzi uzyskanych od klientów oraz na podstawie oceny uzyskanej z BIK, bank podejmuje decyzję kredytową oraz przedstawia propozycję oprocentowania kredytu.
Poprawienie swojej oceny scoringowej wymaga czasu. Zmiana niektórych parametrów, branych pod uwagę przez banki, nie zawsze jest możliwa. Zawsze jednak możemy popracować nad naszą historią kredytową. Rozpocząć możemy od najprostszych produktów kredytowych, takich jak karta kredytowa, czy limit w rachunku osobistym. Jeśli przy obsłudze tych produktów pokażemy się bankowi z dobrej strony, w przyszłości możemy liczyć na niższe koszty odsetkowe przy obsłudze poważniejszych zobowiązań, takich jak kredyt hipoteczny. Ocena scoringowa jest bowiem coraz częściej uzupełnieniem analizy kredytowej klientów ubiegających się o uzyskanie kredytu hipotecznego.
Bartłomiej Samsonowicz